Wisła

Wisła leży w dolinie górnego biegu rzeki w Beskidzie Śląskim. Wieś z dóbr książąt cieszyńskich figuruje w urbarzu z 1621 roku, do końca XIX wieku miała charakter pasterski, potem rozwijała się jako letnisko. Prawa miejskie otrzymała w 1962 roku.

KulturaPrzyrodaZabytek

Gmina
Wisła
Powiat
cieszyński
Pasmo
Beskid Śląski
Historia zweryfikowana

Początki osadnictwa w dolinie górnej Wisły

Pierwsze wzmianki o osadzie Wisła pochodzą z początku XVII wieku, a urbarz Komory z 1621 roku odnotowuje dane dotyczące wsi. Wieś należała do dóbr książąt cieszyńskich, zarządzanych przez Komorę Cieszyńską, a jej pierwszymi osadnikami byli drwale i rolnicy. Po 1653 roku miejscowość stała się dziedziczną własnością Habsburgów, a austriacka arystokracja organizowała w lasach wiślańskich liczne polowania i budowała na ich potrzeby drewniane leśniczówki. Do końca XIX wieku osada miała charakter typowo pasterski.

Źródła (1)
  • Archiwum Państwowe w Katowicach, U źródeł Wisły — miasto Wisła — odnośnik
Historia zweryfikowana

Rozwój letniska

Przyjazd Bogumiła Hoffa (1829–1894), krajoznawcy i etnografa, oraz jego artykuł „Wycieczka do źródeł Wisły” w „Tygodniku Ilustrowanym” w 1885 roku przyczyniły się do postrzegania Wisły jako letniska. Napływ turystów znacząco przyspieszył rozwój: powstały pensjonaty i schroniska górskie, wytyczono liczne szlaki. W latach 1897–1898 na Przysłopie wzniesiono zameczek myśliwski, zaadaptowany w latach 1924–1925 na schronisko Górnośląskiego Oddziału Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego. Na Zadnim Groniu w 1907 roku stanął modrzewiowy zameczek myśliwski, który spłonął 23 grudnia 1927 roku. Projekt nowej rezydencji wykonał nieodpłatnie Adolf Szyszko-Bohusz (1883–1948); Prezydent Ignacy Mościcki złożył w niej pierwszą wizytę 21 stycznia 1931 roku. W 1955 roku Wisła została podniesiona do rangi osiedla, a w 1962 roku otrzymała prawa miejskie.

Źródła (1)
  • Archiwum Państwowe w Katowicach, U źródeł Wisły — miasto Wisła — odnośnik
Historia zweryfikowana

Kościół ewangelicki i patent tolerancyjny

Patent tolerancyjny z 13 października 1781 roku pozwolił ewangelikom wznosić domy modlitwy. Zgodę na budowę wiślańscy ewangelicy otrzymali 12 kwietnia 1782 roku, kamień węgielny położono 18 czerwca tego roku, a dom modlitwy był gotowy jesienią 1782 roku. Murowany kościół zaprojektował w 1833 roku Edward Korber; kamień węgielny wmurowano 29 czerwca 1833 roku. Budowę przerwała katastrofa: 24 sierpnia 1835 roku runęły dwa główne filary. Poświęcenie kościoła odbyło się 29 czerwca 1838 roku. Wieżę, możliwą dopiero po patencie protestanckim z 8 kwietnia 1861 roku, poświęcono 29 stycznia 1863 roku; wraz z krzyżem mierzy 45 metrów. Po pożarze 8 czerwca 1885 roku odbudowaną wieżę poświęcono 29 czerwca 1886 roku.

Źródła (1)
  • Parafia Ewangelicko-Augsburska w Wiśle, Kościół — historia parafii — odnośnik

Warianty wejścia na szczyty

Szczyt docelowyDystansPrzewyższenieCzasKolor szlaku
Kiczory9,3 kmŹródło: Trasa wyliczona przez BRouter (profil hiking-mountain) na danych OpenStreetMap; czas według tempa standardowego planera MapaBeskidu.pl651 mŹródło: Trasa wyliczona przez BRouter (profil hiking-mountain) na danych OpenStreetMap; czas według tempa standardowego planera MapaBeskidu.pl2 h 57 minŹródło: Trasa wyliczona przez BRouter (profil hiking-mountain) na danych OpenStreetMap; czas według tempa standardowego planera MapaBeskidu.plbrak danych
Soszów Wielki6,5 kmŹródło: Trasa wyliczona przez BRouter (profil hiking-mountain) na danych OpenStreetMap; czas według tempa standardowego planera MapaBeskidu.pl478 mŹródło: Trasa wyliczona przez BRouter (profil hiking-mountain) na danych OpenStreetMap; czas według tempa standardowego planera MapaBeskidu.pl2 h 6 minŹródło: Trasa wyliczona przez BRouter (profil hiking-mountain) na danych OpenStreetMap; czas według tempa standardowego planera MapaBeskidu.plbrak danych
Stożek Wielki7,3 kmŹródło: Trasa wyliczona przez BRouter (profil hiking-mountain) na danych OpenStreetMap; czas według tempa standardowego planera MapaBeskidu.pl597 mŹródło: Trasa wyliczona przez BRouter (profil hiking-mountain) na danych OpenStreetMap; czas według tempa standardowego planera MapaBeskidu.pl2 h 27 minŹródło: Trasa wyliczona przez BRouter (profil hiking-mountain) na danych OpenStreetMap; czas według tempa standardowego planera MapaBeskidu.plbrak danych
Trzy Kopce Wiślańskie4 kmŹródło: Trasa wyliczona przez BRouter (profil hiking-mountain) na danych OpenStreetMap; czas według tempa standardowego planera MapaBeskidu.pl383 mŹródło: Trasa wyliczona przez BRouter (profil hiking-mountain) na danych OpenStreetMap; czas według tempa standardowego planera MapaBeskidu.pl1 h 26 minŹródło: Trasa wyliczona przez BRouter (profil hiking-mountain) na danych OpenStreetMap; czas według tempa standardowego planera MapaBeskidu.plżółty